Articles

Nguurndam debbo AFRIK

Image
Nguurndam debbo (w) Kaanankeeri (AFRIK) Debbo (w)'', « ndee winndannde sifoto ko ngonka debbo e nder njiimaandi, so mbiyi njiimaandi ina wona leydi makko, ina wona kadi diiwaan makko, walla sahaaji wona kadi ngenndi makko''. Ngenndi ina wonaa wuro walla diiwaan walla kadi ina waawi toɗɗaade leydi; ko ɗuum waɗi firo helmere ( Ngenndiyanke )'', heewɓe ndañii heen caɗeele, ɓe ɓuri dañde caɗeele noon ko helmere Ngenndiyanke nde hol potɗo wiyeede Ngenndiyanke !  Oon daraniiɗo jaŋde pinal ganndal e nder renndo oon holno o foti wiyeede ? Oon binnduɗo defte janngi ganndal holno o foti wiyeede? Teeŋti noon waɗooɓe jime jeertinde e hirjinde holno o foti wiyeede ? Helmere Ngenndiyanke ko helmere fotnde dañde innorɗo tawa wonaa tan wiyde tan Ngenndiyanke weeɓaani dañde, walla yiyde, kala daraniiɗo leñol ina haani wiyeede Ngenndiyanke hayso darnde makko ina seeri e goɗɗo o. Kono ndee winndannde wonaa toon njiɗɗen yahrude, ndee winndannde joofoto ko debbo (w) afrik e tampere...

Daartol nguurndam neɗɗanke

Image
Sammba jaatara e Yero Pullo ! Ñalnde hoyre-biir 18 lewru Mbooy hit 2023 Jappu noppi ma no moƴƴi, mbele mbaawa tigitigi janngude ndee winndannde jogornde arde yeeso maa ɗo nde. Ko daartol jannginoowol, ko ɓenni e ko wonaa, e ko fayi arde. Tinndin-maa janngin-maa siftin-maa fof tan ko ngonka aade ngol haaltata; teeŋti noon hakkunde ɓeeɗo worɓe ɗiɗo (2) yontaaɓe « Sammba jaatara e Yero Pullo tesko no moƴƴi ko fuɗɗa haaleede e maɓɓe koo, walla ko fuɗɗaa sifeede e golwole aade, noo foti wuurdude e nder nguurndam makko ko o haani teskaade ko ɓenni e ko wonaa, e ko fayi arde: jogiima jeese tati yeeso adanngo ngo, ngo haalata ko ko ɓenni nde tawnoo kala nguurndam nguuraɗam ina jogii sifaa mum e jaati mum, e ngonka mum, kadi kaan ngonka ina jogii ko haalata e tawaaɗe mum; njahaaji ngartaaji mum. Ngonka ngoɗka kaa haalata ko nguurndam hakkundeewam ɗama ɓennii ɗama suwaa arde, firti won ceertuɗi gonɗi ɗoon sibu nguurndam ɗiɗam-ɗam ɗaam ko nguurndam hakkundeewam, (lommbiɗam)'', ɗama nguurn...

Daaka

Daaka ko nokku ceniiɗo taccuɗo aada mum. Taccuɗo keeri e aada mum. Keeɗtuɗo 

Daaka Madiina Gunaas

Image
     DAAKA MADIINA GUNAAS Daaka jooɗa ko ñalnde Hoyre-biir 4' Mbooy 2023''. Daaka ko luulnde Aadayankoore (Alla-yankoore) .         Daaka Madiina Gunaas  Daaka jooɗiima ñalnde hoyre-biir nayi (4) lewru mbooy hitaande 2023'', e gardagol kaliifa men tedduɗo o, Ceerno Alh Aamadu Tijjaani Bah RTA''. Ndee nokkuure (luulnde) rewirnde Geno toowɗo tedduɗo o, nde ngannduɗaa ko seniinde, heeriinde, laaɓnde, timmunde to dewal Geno toowɗo tedduɗo o.  Ceerno Alh Muhammadu Saydu Bah: o wiyatee ko Ceerno Siraaji Diine, baaba makko wiyatee ko Saydu Alfaa Bah, ko waɗi o wiyaa Muhammadu Siraaji Diine, o jooftina e innde baaba makko RTA''. Kala noon ɗo wiyaa Ceerno Mawɗo  ina anndaa ko kanko wiyatee Ceerno Mawɗo RTA ''. Ceerno Siraaji Diine Seek Alh Muhammadu Saydu Bah yiy (jibinaa) aduna ko hitaande 1900 to cikkitte e nder yirlaaɓe diiwaan Podoor, walla laaw. Ceerno Saydu Alfaa ina anndaa nguurndam tiiɗɗam ɗam o wuurduno e Ceerno Seek Muu...

Batu Madiina Gunaasnaaɓe

Image
Ceerno Ibnu Umar Bah, yoo duuso ɓooy. Ñalnde hoyre-biir 18 lewru Colte hitaande 2023 ( stains fr) Batu madiina Gunaasnaaɓe he ceerno Ibnu Umar Bah RTA''.     Koolol ngenndiwol he hitaande hesereyankoore nde ɓesngu Madiina Gunaasnaaɓe he ceerno Ibnu Umar Bah RTA''. Nguu ñalngu, ko ñalngu mbaɗngu faayiida sanne. O siftinii o hirjinii ngam juulɓe yoo ndew Allah no haanirta nii, e sunna Nulaaɗo Allah Muhammadu mo jam he kise ngoni he mum oo. Ngam neɗɗo alaa so wonaa diine mum he tijjaaniya mum. Ceerno Ibnu Umar Bah RTA'', wonaa tan he nguu ñalngu o fuɗɗii waɗde hono ɗii ñalɗi keeriiɗe he ɓesngu MG sikke alaa ko ko tabiti he mbaydi kuuɓtodinndi. O siftinii ɗoon ngam golwole mawɗe ɗe Ceerno Siraaji Diine Seek Alh Muhammadu Saydu Alfaa Hammaat Bah RTA''. « waɗdano he leydi arabyankoori ndii he kitaale 1970 he leydi arabi-sawdit ndii he wuro  makka teddungo ngoo ngam won nokku gooto ina toon ɓe, ngariino ngesa ngoota ko Nulaaɗo Allah mo jam he kisal...

Laamu ngenndi Muritani

Ñalnde Dewo-biir 12 lewru Colte hitaande 2023 (poissy) Baaɗi boɗeeji. Cifotoomi ko golle e sifaaji mum'en. Ɗi cerintaako e dental ɗi mbelsintaako. Guddinooji beeli cewle ɓeeɓnooji. Maamaaje laggotooɗe hay kuɗooli ɗi ñookotaako. Tommbiiɗi gese oon belsindiiɗo, ko o leeli fof, ko o yaawi fof bonnere majji falaade o waawanta. Laamu Muritani baɗaate maɓɓe cilatmi cilkitan-mi. Dilluɗo fof kaalɗo fof e ndii ngenndi fof ƴiiƴam ɓe ndeela. Nguu laamu lutndiingu potal e dental. Lutndiingu kawral e nanondiral. Lutndiingu sariya leydi, lutndiingu sariya laawɗinanooɗo gila e doosɗe winndere-yankooje. Ɓasngu Muritani kaaldatmi. Ndii ngenndi penaale mudiindi. Ɗuum haɗi en dental feŋi en ɓmataare haɗi en e mayri diiñaade. Jaale tiiɗɗe kerɗe e nder mayri kay ŋakkaani. Jaambareeɓe suusɓe semmbuɓe kay en mbaasaani ganndal e ɗowngo leydi mbaawka en ŋakkaani.  Doosɗe tammbatooɗe ngenndi kaɗa ndi wemmbeende en ŋakkaani. Tammbatooɗe ɓiɗɓe ngenndi kaɗa ndi baasal en mbaasaani. Ibraahiima Muktaar Saar naan...

ɓamtaare hakkille

✍️🔦🧹🚪 So eɗen njiɗi ɓamtaade en ngudditat ɓerɗe men. Pitten ɗe haa ɗe laaɓa cer. So en ngaynii njomnoɗen ɗe ƴeewen holi bannge mo potɗen heɗondirde'', ina anndaa ko hakkille hedoto hakkille banndum. Ina anndaa ɓerɗe ina jogii uddoode (baafal) uddittaangal so wonaa hakkille, ina anndaa ɓernde ina tunwa (tuuni) laɓɓintaande so wonaa nde fiɗtaa haa nde laaɓi cer. Nder ɓernde ina niɓɓiɗi ina anndaa kadi ina sokli yomneede (torseede) ala e sago kala heen geɗal ina hatojini e keddingal ngal. Waɗde so en mbaɗii batu ngam haaltitde caɗeele renndo men en keɗondirat; teeyondiren, en mbaawa ƴellitaade tawa enen fof ƴellitten ko lekki ngooti ɓee ngiwri ko fooɓre, ɓee ngiwri ko cate, ɓee ngiwri ceɓeton-leɓeton lekki kii ! So en ndokkii yeru wayi kono haɓɓande ñalel (gool) tooñƴe mbiyaa yoo ngel muyni nii. Waɗde en paami mbunndi-mbunndi yeewtere nde roondi, ɓaawo daɗɗugol batu ngu roondi ko keɗondiral ngam waawde heɓindaade hakkillaaji yimɓe e miijooji mum'en. Banndiraaɓe eɗen paami ...